موسسه انتشارات دانشگاه تهران Contemporary Researches on Islamic Revolution 2676-7368 2 5 2020 09 01 الگویی جستاری برای تبیین عزت طلبی در سیاست خارجی انقلاب اسلامی الگویی جستاری برای تبیین عزت طلبی در سیاست خارجی انقلاب اسلامی 1 22 76968 EN حسن خدادی استادیار، گروه معارف اسلامی، دانشکده الهیات و معارف اسلامی، دانشگاه مازندران، ساری، ایران. Journal Article 2020 01 15 با پیدایش انقلاب اسلامی ایران‌، سخن بر سر این است که آیا می‌توان برای مؤلفه‌های موجود در سیاست خارجی موسوم به عزت طلبِی انقلاب اسلامی، چارچوبی تئوریک ارائه داد؟ باورمندان به «سیاست خارجی منزلت طلب» بر این باورند که در سیاست خارجی انقلاب اسلامی‌، «سائقة عزت طلبی» حضور و جایگاه ویژه‌‌ای داشته و دارد، بطوریکه در طول هشت سال جنگ، اولویت‌های منافع ملی ایرانیان را نه اقتصاد و رفاه که منزلت طلبی مذهبی و ملی تعیین می‌کرد. <br />از سویی دیگر کلیه نظریه‌های متعارض روابط بین الملل که بر مبنای انسان شناسی تک ساحتی مدرن استوارند‌، اهمیت عزت طلبی را به عنوان محرک و رانة مستقل انسانی کاهش داده و هیچ نظریه‌‌ای وجود ندارد که مبتنی بر محرک روح و نیاز انسان به عزت نفس باشد. مقالة حاضر با این فرضیه که حتماً مفاهیم دیگری ‌‌(عزت جوئی) نیز می‌توانند مسائل را تبیین کنند، سعی می‌کند تا منازعات ج.ا.ایران در دوران جنگ تحمیلی را با استفاده از مفهوم عزّت‌جوئی تبیین کند. بدین منظور این مفهوم به سه مؤلّفۀ «محدودیّت خودخواسته در منازعات»‌، «اولویّت هویّت» و «منزلت جوئی» تبدیل و سیاست خارجی انقلاب اسلامی در دوران 1359 الی 1367 را توضیح و تبیین می‌کند. با پیدایش انقلاب اسلامی ایران‌، سخن بر سر این است که آیا می‌توان برای مؤلفه‌های موجود در سیاست خارجی موسوم به عزت طلبِی انقلاب اسلامی، چارچوبی تئوریک ارائه داد؟ باورمندان به «سیاست خارجی منزلت طلب» بر این باورند که در سیاست خارجی انقلاب اسلامی‌، «سائقة عزت طلبی» حضور و جایگاه ویژه‌‌ای داشته و دارد، بطوریکه در طول هشت سال جنگ، اولویت‌های منافع ملی ایرانیان را نه اقتصاد و رفاه که منزلت طلبی مذهبی و ملی تعیین می‌کرد. <br />از سویی دیگر کلیه نظریه‌های متعارض روابط بین الملل که بر مبنای انسان شناسی تک ساحتی مدرن استوارند‌، اهمیت عزت طلبی را به عنوان محرک و رانة مستقل انسانی کاهش داده و هیچ نظریه‌‌ای وجود ندارد که مبتنی بر محرک روح و نیاز انسان به عزت نفس باشد. مقالة حاضر با این فرضیه که حتماً مفاهیم دیگری ‌‌(عزت جوئی) نیز می‌توانند مسائل را تبیین کنند، سعی می‌کند تا منازعات ج.ا.ایران در دوران جنگ تحمیلی را با استفاده از مفهوم عزّت‌جوئی تبیین کند. بدین منظور این مفهوم به سه مؤلّفۀ «محدودیّت خودخواسته در منازعات»‌، «اولویّت هویّت» و «منزلت جوئی» تبدیل و سیاست خارجی انقلاب اسلامی در دوران 1359 الی 1367 را توضیح و تبیین می‌کند. https://jcrir.ut.ac.ir/article_76968_d902b83b8bdc6da594e0c05be4e6ca86.pdf

موسسه انتشارات دانشگاه تهران Contemporary Researches on Islamic Revolution 2676-7368 2 5 2020 09 01 شاخصه‌های تاریخ نگاری مستشرقان در ایران معاصر شاخصه‌های تاریخ نگاری مستشرقان در ایران معاصر 23 44 77354 EN عیسی مولوی وردنجانی دانشجوی دکتری دانشگاه معارف اسلامی دانشگاه قم, قم, ایران. حسین ارجینی استادیار دانشگاه معارف اسلامی صدیقه ملک لو دکتری علوم قرآن و حدیث، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران. Journal Article 2019 11 28 علم به خصوصیات تاریخ نگاری هایی که از سوی جریان‌های مختلف ارائه می‌گردد‌، برای پژوهشگر حوزه تاریخ از اهمیت ویژه‌‌ای برخوردار است. به این خاطر ضرورت دارد به واکاوی چنین خصائصی پرداخته شود. بر این اساس‌، مسئله تحقیق پیش رو‌، پرداختن به مهم‌ترین شاخصه‌های تاریخ نگاری مستشرقین در دوران معاصر ایران است. دستاوردهای تحقیق حاضر نشان می‌دهد خاستگاه جریان تاریخ نگاری مستشرقان وابسته به استعمار‌، از مؤلفه‌هایی چون تحریف و انکار اسلام‌، تحریف و تحقیر نهضت‌های استقلال طلبانه مانند جنبش تنباکو‌، نهضت مشروطه‌؛ هویت زدایی جوامع جهت سیطره بر ملتها و بهره برداری از مورخین جوامع‌، برای نیل به اهداف استعماری خویش برخوردار است. مقاله حاضر بر آن است تا با روش توصیفی و تحلیلی‌، بر پایه نگاهی بر منابع نوشته شده توسط این جریان تاریخ نگار‌، به بررسی شاخص‌ترین مؤلفه‌های این آثار بپردازد. علم به خصوصیات تاریخ نگاری هایی که از سوی جریان‌های مختلف ارائه می‌گردد‌، برای پژوهشگر حوزه تاریخ از اهمیت ویژه‌‌ای برخوردار است. به این خاطر ضرورت دارد به واکاوی چنین خصائصی پرداخته شود. بر این اساس‌، مسئله تحقیق پیش رو‌، پرداختن به مهم‌ترین شاخصه‌های تاریخ نگاری مستشرقین در دوران معاصر ایران است. دستاوردهای تحقیق حاضر نشان می‌دهد خاستگاه جریان تاریخ نگاری مستشرقان وابسته به استعمار‌، از مؤلفه‌هایی چون تحریف و انکار اسلام‌، تحریف و تحقیر نهضت‌های استقلال طلبانه مانند جنبش تنباکو‌، نهضت مشروطه‌؛ هویت زدایی جوامع جهت سیطره بر ملتها و بهره برداری از مورخین جوامع‌، برای نیل به اهداف استعماری خویش برخوردار است. مقاله حاضر بر آن است تا با روش توصیفی و تحلیلی‌، بر پایه نگاهی بر منابع نوشته شده توسط این جریان تاریخ نگار‌، به بررسی شاخص‌ترین مؤلفه‌های این آثار بپردازد. https://jcrir.ut.ac.ir/article_77354_7d2eef6e23e317b60235244085d77f17.pdf

موسسه انتشارات دانشگاه تهران Contemporary Researches on Islamic Revolution 2676-7368 2 5 2020 09 01 بازشناسی زمینه‌های شکل‌گیری انقلاب تونس: در جستجوی کرامت بازشناسی زمینه‌های شکل‌گیری انقلاب تونس: در جستجوی کرامت 45 68 76972 EN علی اشرف نظری دانشیار، گروه علوم سیاسی، دانشگاه تهران، تهران، ایران. محمد صیادی دانشجوی دکتری، علوم سیاسی، دانشگاه تهران، تهران، ایران. فایزه مرادی حقیقی دکتری، علوم سیاسی، دانشگاه تهران، تهران، ایران. Journal Article 2019 12 08 جنبش‌ها و انقلاب‌های سیاسی ـ اجتماعی برای عموم به مثابه‌ی پدیده‌هایی جلوه می‌کنند که وجه مشخصه‌شان، در وقوع یکباره و غیرقابل پیش‌بینی نهفته است اما این پدیده‌ها از نظر تحلیل‌گران علم سیاست، حامل محتوای تاریخی و ناشی از عوامل پیچیده‌ی سیاسی ـ اجتماعی، فرهنگی و اقتصادی هستند. چنین نگاهی زمینه‌ای را فراهم می‌کند که انقلاب‌ها و جنبش ـ های سیاسی ـ اجتماعی، نه به شکل تک‌علّتی بلکه بر مبنای مجموعه‌ی متنوعی از عوامل تحلیل شوند تا امکان بررسی پیامدها و آسیب‌شناسی آن‌ها نیز فراهم شود. در چنین شرایطی بررسی عوامل تأثیرگذار بر شکل‌گیری پدیده‌های سیاسی ـ اجتماعی در سطح تحلیل ساختاری انجام می‌شود. نگاه ساختاری به عوامل تأثیرگذار در شکل‌گیری انقلاب‌های سیاسی ـ اجتماعی، این امکان را به پژوهشگر می‌دهد که زمینه‌های مختلفِ موثر بر انقلاب‌ها را توضیح دهد و با بررسی نقش کارگزاران سیاسی در شکل‌گیری ساختارهای سیاسی و البته تأثیرپذیری آنان از ساختارها، تحلیلی چند عاملی ارائه دهد. بنابراین آنچه در پژوهش حاضر اهمیت دارد، بررسی آن دسته از عوامل ساختاری است که خود را در قالب‌های سیاسی، اقتصادی، فرهنگی و حتی تاریخی پنهان ساخته‌اند و از همین رو، نیازمند واکاوی در نسبت با کارگزاران سیاسی هستند. با این حال، زمینه‌ی ورود به چنین نگاهی از رهگذر بررسی آن دسته از داده‌های تاریخی فراهم می‌شود که با توالی تاریخی‌شان، به رویدادهای سیاسی رخ‌داده در انقلاب تونس در سال 2011م منجر شده‌اند. جنبش‌ها و انقلاب‌های سیاسی ـ اجتماعی برای عموم به مثابه‌ی پدیده‌هایی جلوه می‌کنند که وجه مشخصه‌شان، در وقوع یکباره و غیرقابل پیش‌بینی نهفته است اما این پدیده‌ها از نظر تحلیل‌گران علم سیاست، حامل محتوای تاریخی و ناشی از عوامل پیچیده‌ی سیاسی ـ اجتماعی، فرهنگی و اقتصادی هستند. چنین نگاهی زمینه‌ای را فراهم می‌کند که انقلاب‌ها و جنبش ـ های سیاسی ـ اجتماعی، نه به شکل تک‌علّتی بلکه بر مبنای مجموعه‌ی متنوعی از عوامل تحلیل شوند تا امکان بررسی پیامدها و آسیب‌شناسی آن‌ها نیز فراهم شود. در چنین شرایطی بررسی عوامل تأثیرگذار بر شکل‌گیری پدیده‌های سیاسی ـ اجتماعی در سطح تحلیل ساختاری انجام می‌شود. نگاه ساختاری به عوامل تأثیرگذار در شکل‌گیری انقلاب‌های سیاسی ـ اجتماعی، این امکان را به پژوهشگر می‌دهد که زمینه‌های مختلفِ موثر بر انقلاب‌ها را توضیح دهد و با بررسی نقش کارگزاران سیاسی در شکل‌گیری ساختارهای سیاسی و البته تأثیرپذیری آنان از ساختارها، تحلیلی چند عاملی ارائه دهد. بنابراین آنچه در پژوهش حاضر اهمیت دارد، بررسی آن دسته از عوامل ساختاری است که خود را در قالب‌های سیاسی، اقتصادی، فرهنگی و حتی تاریخی پنهان ساخته‌اند و از همین رو، نیازمند واکاوی در نسبت با کارگزاران سیاسی هستند. با این حال، زمینه‌ی ورود به چنین نگاهی از رهگذر بررسی آن دسته از داده‌های تاریخی فراهم می‌شود که با توالی تاریخی‌شان، به رویدادهای سیاسی رخ‌داده در انقلاب تونس در سال 2011م منجر شده‌اند. https://jcrir.ut.ac.ir/article_76972_af55c29f570ba20007042360a6a91837.pdf

موسسه انتشارات دانشگاه تهران Contemporary Researches on Islamic Revolution 2676-7368 2 5 2020 09 01 اصول کلی اقتصادی تمّدن نوین اسلامی بر اساس سنّت نبوی اصول کلی اقتصادی تمّدن نوین اسلامی بر اساس سنّت نبوی 69 92 77796 EN حامد جوکار استادیار، گروه معارف اسلامی، دانشگاه بین المللی امام خمینی، قزوین، ایران. محمدعلی مهدوی راد دانشیار، دانشکده الهیات، دانشگاه تهران، پردیس فارابی، قم، ایران. Journal Article 2019 01 19 عملکرد پیامبر^(ص) در تعاملات اقتصادی حکومت نبوی^(ص) در بردارنده اصول و محور‌‌هایی است که علاوه بر تبیین نوع نگاه دین اسلام به امور دنیوی، نمایان‌‌گر ساختار مطلوب نظام اقتصادی در تمّدن نوین اسلامی نیز هست. چه اینکه پیامبر^(ص) در جایگاه زمامدار حکومت اسلامی, به تدبیر امور اقتصادی حکومت و اجرای فرامین الهی در زمینه اقتصادی در جامعه اسلامی پرداخته است. بنابر این شیوه مواجهه ایشان با امور مربوط به حوزه اقتصاد اعم از کسب درآمد، کار و اشتغال، امور مالیاتی و ..., همچنین تدبیرهای گونه‌‌گون آن بزرگوار در این خصوص, نشان دهنده جایگاه صحیح این امور در منظومه تمّدن اسلامی است. برای به دست آوردن الگوی اقتصادی تمدن نوین اسلامی یکی از مهمترین رویکردها استخراج قواعد کلی از سیره نبوی و واگذاری مسئولیت تدوین قوانین اجرایی بر عهده اندیشمندان اقتصادی است. این مقاله با روش کتابخانه‌‌ای‌ـ اسنادی, و با نگاهی توصیفی ـ تحلیلی به مباحث تاریخی, مهمترین مؤلفه‌های اقتصادی سنت نبوی را گردآورده که ثمره آن دستیابی به اصولی همچون: تاکید بر اشتغال، ترغیب به تولید، مبارزه با فقر، مبارزه با اشرافیت، عدالت محوری, حاکمیت مبانی دینی بر کنش‌‌های اقتصادی و ... است در این میان دو عامل اخیر, نسبت به دیگر موارد, از جامعیت بیشتری برخوردارند و در طراحی اصول اقتصادی تمّدن نوین اسلامی نیز باید بیشتر مورد توجه قرار بگیرند. کاربست این اصول در نظامهای اقتصادی انقلاب‌های اسلامی, می‌تواند نظام اقتصادی مطلوب در تمّدن نوین اسلامی را به تصویر بکشد.  عملکرد پیامبر^(ص) در تعاملات اقتصادی حکومت نبوی^(ص) در بردارنده اصول و محور‌‌هایی است که علاوه بر تبیین نوع نگاه دین اسلام به امور دنیوی، نمایان‌‌گر ساختار مطلوب نظام اقتصادی در تمّدن نوین اسلامی نیز هست. چه اینکه پیامبر^(ص) در جایگاه زمامدار حکومت اسلامی, به تدبیر امور اقتصادی حکومت و اجرای فرامین الهی در زمینه اقتصادی در جامعه اسلامی پرداخته است. بنابر این شیوه مواجهه ایشان با امور مربوط به حوزه اقتصاد اعم از کسب درآمد، کار و اشتغال، امور مالیاتی و ..., همچنین تدبیرهای گونه‌‌گون آن بزرگوار در این خصوص, نشان دهنده جایگاه صحیح این امور در منظومه تمّدن اسلامی است. برای به دست آوردن الگوی اقتصادی تمدن نوین اسلامی یکی از مهمترین رویکردها استخراج قواعد کلی از سیره نبوی و واگذاری مسئولیت تدوین قوانین اجرایی بر عهده اندیشمندان اقتصادی است. این مقاله با روش کتابخانه‌‌ای‌ـ اسنادی, و با نگاهی توصیفی ـ تحلیلی به مباحث تاریخی, مهمترین مؤلفه‌های اقتصادی سنت نبوی را گردآورده که ثمره آن دستیابی به اصولی همچون: تاکید بر اشتغال، ترغیب به تولید، مبارزه با فقر، مبارزه با اشرافیت، عدالت محوری, حاکمیت مبانی دینی بر کنش‌‌های اقتصادی و ... است در این میان دو عامل اخیر, نسبت به دیگر موارد, از جامعیت بیشتری برخوردارند و در طراحی اصول اقتصادی تمّدن نوین اسلامی نیز باید بیشتر مورد توجه قرار بگیرند. کاربست این اصول در نظامهای اقتصادی انقلاب‌های اسلامی, می‌تواند نظام اقتصادی مطلوب در تمّدن نوین اسلامی را به تصویر بکشد.  https://jcrir.ut.ac.ir/article_77796_a3a8c3fc75e1ea8d6a74c98c6edab0c9.pdf

موسسه انتشارات دانشگاه تهران Contemporary Researches on Islamic Revolution 2676-7368 2 5 2020 09 01 ارزیابی فلسفی از چشم‌انداز علم و فناوری در تمدن جایگزین شونده (با تاکید بر بازخوانی انتقادی علم مدرن) ارزیابی فلسفی از چشم‌انداز علم و فناوری در تمدن جایگزین شونده (با تاکید بر بازخوانی انتقادی علم مدرن) 93 116 77795 EN سید باقر سید نژاد استادیار، گروه تاریخ و تمدن و انقلاب اسلامی، دانشکده معارف و اندیشه اسلامی، دانشگاه تهران، تهران، ایران. Journal Article 2020 02 02 در مطالعه حاضر، شأن علم و فناوری در تمدن‌های نوین، شأنی حیاتی از نوع انتولوژیک و بود و نبود، ارزیابی شده و در عین حال، تأکید می‌شود که صورت مسأله در الگوهای دینی، قابل تقلیل به تحصیل علم و فناوری‌های مدرن یا راهبردی نیست. از این رو، این مقاله ضمن بازخوانی و تقریر انتقادی از علم و فناوری مدرن، در ارزیابی فلسفی از چشم‌انداز علم و فناوری در تمدن دینْ‌بنیاد، تأکید می‌کند که مسأله‌ فرارو، مسأله‌ی «یک سازمان آگاهیِ متمایز از تفکر مدرن» و با روح و روحیه معنوی است؛ به گونه‌ای که در ذیل آن، صورت‌بندی متفاوتی از این نسبت‌ها و سازه‌های تمدن‌سازِ علمی، ارائه شده و از اساس، نحوة مواجهه با جهان و علم را متمایز ‌‌سازد. در همین راستا، با اشاره به تجربه‌ها و ظرفیت‌های موجود در دوره پس از انقلاب اسلامی، موضوع به این شکل پیگیری می‌شود که دگرْبودِ تمدن مدرن، چگونه و حول چه سازمان نظری و یا مفهومِ به شدّتِ متفاوت و متمایزی، شکل می‌گیرد. در جمع‌بندی نهایی، ضمن تلاش برای تبیین دینی از تمدن دینی، تأکید می‌نماید که علم و فناوری، پدیده‌هایی بغایت «تعیین‌کننده»، «جهت‌یابنده» و «نوشونده‌ای» هستند. از این رو، تمدن و نظم «دینْ‌بنیاد»، به عنوان نقطه وفاق و اتّحاد همه ادیان و معنویت‌گرایان، حدّ هویتی خود را در علم و فناوری با فاصله‌گیری از صورت‌بندی‌های ماتریالیستی و تفکر تکنیکال آغاز می‌کند؛ بدون آنکه علم و فناوری را منتفی سازد. در مطالعه حاضر، شأن علم و فناوری در تمدن‌های نوین، شأنی حیاتی از نوع انتولوژیک و بود و نبود، ارزیابی شده و در عین حال، تأکید می‌شود که صورت مسأله در الگوهای دینی، قابل تقلیل به تحصیل علم و فناوری‌های مدرن یا راهبردی نیست. از این رو، این مقاله ضمن بازخوانی و تقریر انتقادی از علم و فناوری مدرن، در ارزیابی فلسفی از چشم‌انداز علم و فناوری در تمدن دینْ‌بنیاد، تأکید می‌کند که مسأله‌ فرارو، مسأله‌ی «یک سازمان آگاهیِ متمایز از تفکر مدرن» و با روح و روحیه معنوی است؛ به گونه‌ای که در ذیل آن، صورت‌بندی متفاوتی از این نسبت‌ها و سازه‌های تمدن‌سازِ علمی، ارائه شده و از اساس، نحوة مواجهه با جهان و علم را متمایز ‌‌سازد. در همین راستا، با اشاره به تجربه‌ها و ظرفیت‌های موجود در دوره پس از انقلاب اسلامی، موضوع به این شکل پیگیری می‌شود که دگرْبودِ تمدن مدرن، چگونه و حول چه سازمان نظری و یا مفهومِ به شدّتِ متفاوت و متمایزی، شکل می‌گیرد. در جمع‌بندی نهایی، ضمن تلاش برای تبیین دینی از تمدن دینی، تأکید می‌نماید که علم و فناوری، پدیده‌هایی بغایت «تعیین‌کننده»، «جهت‌یابنده» و «نوشونده‌ای» هستند. از این رو، تمدن و نظم «دینْ‌بنیاد»، به عنوان نقطه وفاق و اتّحاد همه ادیان و معنویت‌گرایان، حدّ هویتی خود را در علم و فناوری با فاصله‌گیری از صورت‌بندی‌های ماتریالیستی و تفکر تکنیکال آغاز می‌کند؛ بدون آنکه علم و فناوری را منتفی سازد. https://jcrir.ut.ac.ir/article_77795_fea38c112889c2926f921f6cc70d2730.pdf

موسسه انتشارات دانشگاه تهران Contemporary Researches on Islamic Revolution 2676-7368 2 5 2020 09 01 تحریم‌های ایالات متحده علیه جمهوری اسلامی ایران‌؛ از یک جانبه‌گرایی گرفته تا نقض حقوق بین الملل بشر تحریم‌های ایالات متحده علیه جمهوری اسلامی ایران‌؛ از یک جانبه‌گرایی گرفته تا نقض حقوق بین الملل بشر 117 142 77797 EN فرزانه دشتی استادیار، گروه علوم سیاسی، دانشکده حقوق و علوم سیاسی، دانشگاه پیام نور، آبادان، ایران. بیژن میرزایی استادیار، گروه علوم سیاسی، دانشکده حقوق و علوم سیاسی، دانشگاه آزاد اسلامی، خرم آباد، ایران. جاثیه جهان منش کارشناس ارشد، مطالعات منطقه ای، دانشکده علوم سیاسی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران مرکزی، تهران، ایران. Journal Article 2020 06 30 امروزه نظام جهانی بر پایه چندجانبه‌گرایی شکل گرفته است. اما این مهم با اقدامات قهری یک‌جانبه امریکا به مخاطره افتاده است. لذا این اعمال از سوی کشوری که خود را حافظ منافع حقوق بشری و پلیس بین‌الملل می‌داند، بی‌شک مغایر با حقوق بین‌الملل و منشور ملل متحد است. این پژوهش با رویکردی توصیفی ـ تحلیلی و با استناد به اسناد و رویه‌های بین‌المللی تدوین گردیده و همچنین گردآوری داده‌ها با استفاده از ابزار کتابخانه‌ای و اینترنتی با تکیه بر داده‌های عینی صورت پذیرفته است. هدف از این پژوهش، بررسی تعارضات تحریم‌ها به عنوان یکی از مهم‌ترین اقدامات قهری و خصمانه دولت آمریکا علیه منابع اقتصادی دولت و ملت ایران از منظر حقوق بشر است. از این رو پژوهش حاضر بر آن است تا به این پرسش اصلی پاسخ دهد که آیا تحریم‌های یک‌جانبه و خصمانه ایالات متحده آمریکا علیه جمهوری اسلامی ایران از نظر حقوق بین‌الملل و حقوق بشر مشروع است؟ فرضیه آن است که اقدامات خصمانه، بنابر قطعنامه‌های سازمان ملل متحد و شورای حقوق بشر، نقض آشکار حقوق بشر و خلاف عرف بین‌الملل است. حقوق اساسی مردم ایران نظیر حق سلامت، حق حیات و حق توسعه در تمام ابعاد مشروع آن, تحت تاثیر مستقیم اقدامات خصمانه و یک‌جانبه آمریکا قرار گرفته است و آثار نگران‌کننده‌ای بر حقوق و حیات انسانی مردم ایران در پی داشته و خواهد داشت. همچنین مانع تحقق صلح و امنیت پایدار و فراگیر در عرصه بین‌المللی است. امروزه نظام جهانی بر پایه چندجانبه‌گرایی شکل گرفته است. اما این مهم با اقدامات قهری یک‌جانبه امریکا به مخاطره افتاده است. لذا این اعمال از سوی کشوری که خود را حافظ منافع حقوق بشری و پلیس بین‌الملل می‌داند، بی‌شک مغایر با حقوق بین‌الملل و منشور ملل متحد است. این پژوهش با رویکردی توصیفی ـ تحلیلی و با استناد به اسناد و رویه‌های بین‌المللی تدوین گردیده و همچنین گردآوری داده‌ها با استفاده از ابزار کتابخانه‌ای و اینترنتی با تکیه بر داده‌های عینی صورت پذیرفته است. هدف از این پژوهش، بررسی تعارضات تحریم‌ها به عنوان یکی از مهم‌ترین اقدامات قهری و خصمانه دولت آمریکا علیه منابع اقتصادی دولت و ملت ایران از منظر حقوق بشر است. از این رو پژوهش حاضر بر آن است تا به این پرسش اصلی پاسخ دهد که آیا تحریم‌های یک‌جانبه و خصمانه ایالات متحده آمریکا علیه جمهوری اسلامی ایران از نظر حقوق بین‌الملل و حقوق بشر مشروع است؟ فرضیه آن است که اقدامات خصمانه، بنابر قطعنامه‌های سازمان ملل متحد و شورای حقوق بشر، نقض آشکار حقوق بشر و خلاف عرف بین‌الملل است. حقوق اساسی مردم ایران نظیر حق سلامت، حق حیات و حق توسعه در تمام ابعاد مشروع آن, تحت تاثیر مستقیم اقدامات خصمانه و یک‌جانبه آمریکا قرار گرفته است و آثار نگران‌کننده‌ای بر حقوق و حیات انسانی مردم ایران در پی داشته و خواهد داشت. همچنین مانع تحقق صلح و امنیت پایدار و فراگیر در عرصه بین‌المللی است. https://jcrir.ut.ac.ir/article_77797_e45dd8b795e94c79bd4fdaaeed93b8a2.pdf